دست‌های خالی و سرنوشت‌های مبهم

first

کودکان فکر می‌کنند پدرشان از همه قوی‌تر است؛ اما خیلی زود این تصور در هم شکسته می‌شود. هر کسی در زندگی‌اش می‌تواند این صحنه را به یاد بیاورد، زمانی که برای اولین بار متوجه شد که پدرش قوی‌ترین نیست. ماجرا را دراماتیک نکنیم؛  اگر همچنان بگوییم هنوز پدرمان قوی‌ترین مرد روی زمین است، خدشه‌ای بر چهره حقیقت وارد نخواهد شد و از تلخی ماجرا، چیزی نمی‌کاهد. در زندگی حقایق بسیاری است که به مرور مجبوریم با آنها روبرو شویم. بپذیریم و باور کنیم. اینکه واقعاً معمولی هستیم و یکی مثل همه… اینکه دنیا بدون ما نیز خواهد چرخید بی‌هیچ کم و کاست… اینکه ما در مرکز جهان قرار نداریم. اینکه آدم‌های بسیاری در جهان چشم دیدن ما را ندارند بی‌آنکه به آنها بدی کرده باشیم و هزاران گزاره دیگر… همه این گزاره‌ها به نظر بدیهی می‌رسند. حتی فکر می‌کنیم که  نه تنها آنها را می‌دانیم که باور هم داریم؛ اما به واقع چنین نیست. اگر در روز آهی به لب می‌رسد. اندوهی خاطرمان را مکدر می‌کند یعنی هنوز گزاره‌ای حتمی در جهان هست که به یقین باورش نداریم. یکی از گزاره‌هایی که بد طور و نا جور می‌تواند بزند وسط خال ذهنیت ما، اختیار است. اینکه همیشه یک درصد یا شاید حتی کمتر احتمال دارد در هر قضیه‌ای، با وجود اینکه به ظاهر کنترل کار را در دست داریم. نتیجه کاملاً برعکس شود. این گزاره را همه می‌دانیم؛ اما به هر حال همیشه مغز کوچک و زنگ زده‌مان می‌گوید می‌توانی کاری کنی که نتیجه همانی شود که تو می‌خواهی… و خیلی وقت‌ها نمی‌شود که نمی‌شود که نمی‌شود.

این نمی‌شودها تصدیق ذهنیت جبرگرایی کهن نیست بلکه پذیرش نقص اختیار مخدوشی است که در جهان مدرن به آدمی القا می‌شود. برای مثال در جوامع دموکرات القا می‌شود که مردم حاکم سرنوشت خودشان هستند. برای همین رئیس جمهور و یا… را از صندوق‌های رای بیرون می‌کشند اما به راستی مردم سرنوشت خودشان را بیرون می‌کشند یا در هاله تبلیغات و جو مسموم سیاسی از بین انتخاب‌هایی که به آنها تحمیل شده سرخوشانه آزادی را سر می‌دهند؟ در بهترین حالت در خوشبینانه‌ترین حالت ما از بین گزینه‌هایی که آنها می‌خواهند انتخاب کنیم انتخاب می‌کنیم و به این حق مخدوش می‌بالیم. اگر ژیژک‌وار به قضیه نگاه کنیم باید همه این نظام‌های فریبنده و ناکارآمد را کنار بگذاریم. اما بدی ژیژک‌واره‌ها این است که راه حل جایگزینی برایت سراغ ندارند.

اینجاست که ذهنیت آرماگدونی( آخرالزمانی) خودش را القا می‌کند و در نهایت در پشت رویاهای دور و دراز طلب سوشیانتی(منجی) برای روز‌های آینده داریم.

 

نوشته‌های مشابه

  • ایکاروس

    در افسانه‌های یونانی، قصه تراژیکی وجود دارد از  پدری اهل فن و پسری بلندپرواز. دایدالوس صنعت‌گر افسانه‌ای یونان از فرمان مینوس سرپیچی کرد و به همین جرم  با پسرش ایکاروس  در جزیزه‌ای زندانی شدند. دایدالوس با ترفندهایی که می‌دانست بال‌هایی از پر و موم ساخت تا به همراه ایکاروس از آنجا فرار کنند. هنگام پرواز دایدالوس یه ایکاروس گفت:«مبادا به خورشید نزدیک شوی!» 

    اما ایکاروس جوان که از فرار خود به وجد آمده بود وسوسه شد که بالاتر برود و در نهایت دچار این وسوسه شد تا به خورشید برسد؛ غافل از آنکه وقتی به نزدیکی خورشید برسد گرمای خورشید موم  را آب می‌کند و بال‌ها جدا می‌شود. البته چنین اتفاقی رخ داد و ایکاروس از اوج آسمان فرو افتاد و به عمق اقیانوس فرو رفت.

  • اتمیزه شدن جامعه

    در جامعه اتمیزه شده هر کسی تنها به فکر منافع شخصی خودش است و این اتمیزه شدن آن قدر پیش می‌رود تا اینکه برای توهم بقا، مثل گردان موش‌ها، شروع می‌کنند به خوردن همدیگر… حال جامعه کنونی هم شبیه به همین وضع شده است. هر کسی می‌پندارد باید جای پای خودش را محکم کند، بی‌توجه به اینکه کشتی جامعه در حال غرق شدن است.

  • بررسی چالش‌های ادبیات کودک در گفتگو با زینب علیزاده لوشابی

    یکی از دلایلی که باعث شد نسل ما کتاب‌خواندن را جدی نگیرند؛ فقدان نگاه حرفه‌ای به حوزه ادبیات کودک در دهه‌های گذشته بود. حالا نویسندگان جدیدی پا به عرصه گذاشته‌اند که دغدغه‌شان خلق آثار حرفه‌ای برای کودکان است. «زینب علیزاده لوشابی» یکی از بااستعدادترین و خلاق‌ترین نویسندگان این حوزه است با کارنامه‌ای درخشان که امیدوارم گفتگوی امروز باعث شود مخاطبان با این نویسنده بیشتر آشنا شوند. این گفتگو در روزنامه بامداد جنوب امروز شانزدهم بهمن منتشر شده است.

  • راهنمای خانگی ویرایش متن

    ویراستاری شبیه دروازه‌بانی فوتبال است، اشتباهات دروازه‌بان به یاد می‌ماند و معمولا نتیجه بر اساس اشتباهات او رقم می‌خورد. ویرایش هم مشابه همین امر است، کافی است از کتابی چند غلط تایپی یا نگارشی زیردست ویراستار در برود، آن‌وقت تمام‌ کارش زیر سوال خواهد رفت. علتش واضح است؛ چون مخاطب متن اولیه و کیفیت اولیه را ندیده است تا تلاش ویراستار را دریابد؛ اما متن حاضر طبق قاعده ویرایش شده، باید بدون غلط باشد و این انتظاری است که از متن ویرایش شده می‌رود. اگرچه در دهه اخیر کارگاه‌های آموزش ویراستاری تا حدودی باب و کتاب‌های مختلفی درباره این موضوع منتشر شده است؛ اما همچنان مقوله ویرایش و نقش ویراستار در تهیه نسخه نهایی متن مبهم است. مرزی که سلیقه، دانش، وقت و هزینه می‌تواند آن را به سادگی جابه‌جا کند.

  • عطر یاس

    این مدت وقتی می‌رفتم پیاده‌روی، کمی گل یاس می‌چیدم، می‌ریختم تو جیبم. نمی‌دونم این فصل عطر یاس این‌قدر خوبه یا همیشه خوب بوده و من متوجه‌اش نشدم. حتی وقتی داستان سجده‌های یاس رو می‌نوشتم؛ آن وقت‌ها هم درگیر عطر یاس نبودم. تازگی‌ها یک ادا و اصول دیگه هم اضافه کردم. گل یاس رو می‌ریزم  تو…

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *